Ilang Araw Bago Mapisa ang Itlog ng Manok?
TL;DR: 21 araw ang karaniwang bilang mula sa simula ng pagpapaso hanggang sa pagpisa ng itlog ng manok — pareho sa inahin at sa incubator, at pareho sa native at commercial na manok. Normal ang ika-20 hanggang ika-22 araw. Ang temperatura ang pangunahing dahilan ng pag-aaga o paghuli. Sa araw 18 nagsisimula ang lockdown: itigil ang pagpihit, itaas ang halumigmig, at huwag nang buksan ang incubator.
Simple ang tanong at simple ang sagot, pero ang mas mahalagang bahagi ay kung ano ang nangyayari sa loob ng 21 araw na iyon — dahil doon nakasalalay kung ilan ang mapipisa.
Ang 21 Araw: Ano ang Nangyayari
| Yugto | Araw | Ano ang nangyayari | Ano ang gagawin mo |
|---|---|---|---|
| Simula | 1–7 | Nabubuo ang puso at mga ugat; nakikita na sa candling ang ugat sa araw 7 | Pihitin ang itlog, panatilihin ang temperatura |
| Gitna | 8–14 | Lumalaki ang embryo; lumiliit ang malinaw na bahagi ng itlog | Pihitin pa rin; candling sa araw 14 kung gusto |
| Bago ang pisa | 15–17 | Halos puno na ng embryo ang itlog | Huling paghahanda; ihanda ang brooder |
| Lockdown | 18 | Pumopwesto na ang sisiw; itigil ang pagpihit | Itaas ang halumigmig, huwag nang buksan |
| Pagpisa | 19–21 | Bumubutas (pipping), tapos lumalabas | Huwag manghimasok |
| Huli | 22 | Ilang nahuhuli | Maghintay bago sumuko |
Ang detalyadong paliwanag ng buong proseso ay nasa aming gabay sa pag-incubate ng itlog, at ang candling ay may sariling gabay sa candling ng itlog sa araw 7, 14 at 18.
Bakit May Naaaga at May Nahuhuli?
Temperatura, halos palagi.
Ang bahagyang mainit na incubator ay nagpapabilis ng pagbuo — puwedeng pumisa sa araw 19 o 20. Ang bahagyang malamig ay nagpapabagal — puwedeng umabot sa araw 22 o 23. Ang problema ay hindi lang ang petsa: ang sobrang init at sobrang lamig ay parehong nakakaapekto sa kalusugan ng sisiw at sa bilang ng mapipisa.
Iba pang dahilan:
- Hindi sabay-sabay ang pagsisimula. Kung may itlog na naipasok nang mas maaga, mas maaga rin itong pipisa.
- Hindi pantay ang init sa loob ng incubator. May mainit at malamig na bahagi — kaya may mga tagapag-alaga na nagpapalit ng pwesto ng itlog.
- Edad ng itlog bago ipaso. Ang matagal nang nakatabi na itlog ay mas mababa ang tsansang mapisa — tingnan ang paano itago ang itlog na papisain.
Para sa tiyak na setting ng temperatura at halumigmig, tingnan ang temperatura ng incubator at halumigmig sa incubator.
Ang Araw 18: Ang Pinakamahalagang Araw
Ito ang lockdown, at tatlong bagay ang nagbabago:
- Itigil ang pagpihit. Pumopwesto na ang sisiw para pumisa; ang patuloy na pagpihit ay nakakasagabal.
- Itaas ang halumigmig. Ito ang nagpapalambot sa lamad para hindi madikit ang sisiw habang lumalabas.
- Huwag buksan ang incubator. Bawat pagbukas ay biglaang pagbaba ng halumigmig, at iyon ang pinakakaraniwang dahilan ng sisiw na namatay habang lumalabas.
Buong detalye sa lockdown sa araw 18.
Kung Ginagamit ang Inahin sa Halip na Incubator
Pareho pa rin: 21 araw.
Ang inahin ang bahala sa temperatura, sa halumigmig, at sa pagpihit — at karaniwang mas mahusay siya kaysa sa murang incubator, at hindi siya apektado ng brownout. Ang kailangan lang niya ay tahimik na pugad, sariling pakain at inumin sa malapit, at hindi siya gambalain.
Tingnan ang pagpapapisa sa ilalim ng inahin at ang tungkol sa inahing lumilimlim.
Lumipas na ang Araw 21 at Walang Pumisa
Huwag agad sumuko, at huwag agad manghimasok.
- Maghintay hanggang araw 22 o 23. Karaniwan ang bahagyang pagkahuli.
- Mag-candle. Kung malinaw pa rin ang itlog, hindi ito fertile mula pa sa simula. Kung may nabuo pero huminto, ibang problema iyon. Gabay: candling at bakit hindi napisa ang itlog.
- Huwag tulungang lumabas ang sisiw nang maaga. Ang sisiw na hirap lumabas ay madalas may problema, at ang pagbukas ng balat nang maaga ay maaaring magdulot ng pagdurugo. May mga tagapag-alagang tumutulong sa huling yugto, pero huling opsyon iyon at hindi unang hakbang.
Pagkatapos ng Pisa
Iwan muna ang sisiw sa incubator hanggang matuyo at maging aktibo, pagkatapos ilipat sa handa nang brooder. Ang unang linggo ang pinakamapanganib na linggo sa buhay ng sisiw.
- Paano mag-brood ng sisiw
- Temperatura sa brooding kada linggo
- Bakit namamatay ang sisiw sa linggo 1–2
Ang Totoong Limitasyon ng Gabay na Ito
Ang 21-araw na incubation ng itlog ng manok at ang araw-18 na lockdown ay pamantayan at matagal nang dokumentado sa poultry practice. Ang mga tiyak na setting ng temperatura at halumigmig ay nasa hiwalay na gabay dahil nag-iiba ang tamang bilang depende sa uri ng incubator (still-air o forced-air) — sundin ang manual ng inyong makina at ang mga gabay na naka-link dito.
Kaugnay: paano mag-incubate ng itlog ng manok, candling ng itlog, bakit hindi napisa ang itlog.
Frequently Asked Questions
Ilang araw bago mapisa ang itlog ng manok?
Karaniwang 21 araw mula sa simula ng pagpapaso, sa parehong inahin at incubator. Normal ang kaunting pagkakaiba — may napipisa sa ika-20 araw at may umaabot sa ika-22.
Bakit may naaaga o nahuhuling pisa?
Karaniwang dahil sa temperatura. Ang bahagyang mainit ay nagpapabilis ng pagpisa, at ang bahagyang malamig ay nagpapabagal. Kaya rin mahalaga ang tamang temperatura — hindi lang para mapisa, kundi para maging malusog ang sisiw.
Ano ang ginagawa sa araw 18?
Ito ang lockdown. Itinitigil ang pagpihit ng itlog, itinataas ang halumigmig, at hindi na binubuksan ang incubator hangga't maaari. Ang sisiw ay pumopwesto na para pumisa.
Kailangan bang pihitin ang itlog?
Oo, mula sa simula hanggang sa araw 18. Ginagawa ito ng inahin nang kusa. Sa incubator, kailangan itong gawin nang ilang beses sa isang araw, o gamitan ng automatic turner.
Ano ang gagawin kung lumipas na ang araw 21 at walang pumisa?
Maghintay pa ng isa o dalawang araw bago sumuko — normal ang bahagyang pagkahuli. Kung wala pa rin, ang candling ang magsasabi kung may nabuo bang sisiw o hindi kailanman fertile ang itlog.
Puwede bang tulungan ang sisiw na lumabas?
Karaniwang hindi ito inirerekomenda. Ang sisiw na hindi makalabas nang mag-isa ay madalas may pinagmumulang problema, at ang pagtulong nang maaga ay maaaring magdulot ng pagdurugo. Maghintay muna bago manghimasok.
Pareho ba ang bilang ng araw sa native at sa commercial na manok?
Oo, 21 araw pa rin ang karaniwan sa manok anuman ang lahi. Ibang uri ng ibon ang may ibang haba — hindi ito nagbabago kahit native o commercial ang manok.